NATASZA CZARMIŃSKA

Artystka  o szczególnej wrażliwości i losie.

Szerszej publiczności zaczęła być znana po tym jak otrzymała wszystkie możliwe nagrody na   VIII-m Festiwalu Piosenki Studenckiej w Krakowie w 1971 roku.  Śpiewała poezję, ale nie typową balladę. Niezwykle skupiona, autentyczna, w czarnej sukience    przywoływała na myśl porównanie z Ewą Demarczyk, ale tylko powierzchownie.

Przez kilka następnych lat pojawiała się często w „Piwnicy pod Baranami” – zapraszana przez Piotra Skrzyneckiego, w telewizji w półgodzinnych recitalach telewizyjnych, w imprezach towarzyszących festiwalom (Opole, Sopot, Wrocław, Kraków, Olsztyn itd.) ze swoimi recitalami, reprezentowała polską kulturę na zagranicznych festiwalach. Czasem nawet startowała na Festiwalu w Opolu:  w koncercie premierowym czy też poświęconym piosence „prawdziwej” (wtedy – „zakazanej”). Brała udział w Pierwszym Festiwalu Piosenki Prawdziwej w Gdańsku.

Głównie jednak była znana z bardzo wymagającego repertuaru zawierającego rzeczywisty przekaz treści zarówno w poezji jak i w muzyce (komponowali dla niej Jan Kanty Pawluśkiewicz, Wojciech Trzciński, Stefan Brzozowski i inni), a także z emocji i pewnej tajemniczości, która ją otaczała. To ona pierwsza śpiewała wiersze Zbigniewa Herberta (za jego osobistą zgodą) takie, jak: „Do Marka Aurelego”, „Późnojesienny wiersz Pana Cogito” czy „Prośba”. Ta ostatnia piosenka stała się „hymnem studentów’68”, gdy Janusz Kijowski zaprosił Nataszę do zagrania w jego filmie „Indeks”, gdzie śpiewała ją.  Współpracowała z Jackiem Kaczmarskim, Przemkiem Gintrowskim i Zbigniewem Łapińskim.

Jednak piosenka jej nie wystarczała do wyrażenia tego wszystkiego, co chciała przekazać. Na recitalach recytowała więc wiersze: Rilkego, Herberta, Miłosza, pisała swoje wiersze.

Zagrała Marię-Magdalenę w sztuce Janusza Wiśniewskiego „Ostatnia wieczerza” w reż. Marka Grzesińskiego wystawionej na Małej Scenie Teatru Ateneum, a także w stworzonym przez siebie a wyreżyserowanym przez Marka Grzesińskiego monodramie wg. pamiętników Isadory Duncan, w które wplotła swoje piosenki otrzymując tym samym oryginalną formę tego  monodramu. Dostała też główną rolę w music-hallu „Pieśń o Drodze”  (z muzyką S. Brzozowskiego wystawionym w Teatrze w Olsztynie) opowiadającym rodzący się bunt, będący źródłem powstania idei „Solidarności”. Zagrała w kilku filmach fabularnych („Sekret Enigmy”, „Kung-Fu”, „Grzechy dzieciństwa”, „Indeks” i innych).

Aż wreszcie zdecydowała, że będzie także reżyserem. Zdała do Łódzkiej Filmówki, którą ukończyła jako reżyser w 1981 roku. Podczas tych studiów zrobiła kilka filmów paradokumentalnych o oryginalnej narracji, zakwalifikowanej przez reżyserów-wykładowców jako „nowy gatunek” dokumentu. Jej dwa filmy dokumentalne (35 mm- 10’) były pierwszymi filmami szkolnymi, które uczestniczyły w zagranicznych Festiwalach Filmowych   (Sceaux, Londyn, Amsterdam) na równych prawach z zawodowymi filmami i wzbudzały żywe debaty po projekcjach. Wyreżyserowała także Koncert Finałowy olsztyńskiego festiwalu „Śpiewajmy Poezję”, łącząc swoją działalność piosenkarską z reżyserią.

Z dyplomem w kieszeni, na 1,5 miesiąca przed stanem wojennym, Natasza wyjeżdża do Francji, by spełnić następny akt swego życiowego scenariusza: założyć rodzinę (wyjechała w ostatnim miesiącu ciąży). Ale i tam twórczość przeplata się z życiem i historią. Wraz z innymi artystami i intelektualistami polskimi we Francji oraz przy współudziale francuskich artystów, mnożą się koncerty na rzecz Solidarności, które z jednej strony mobilizują zainteresowanie Zachodu Polską, a z drugiej wspierają polskie podziemie (dochód z koncertów wysyłany jest do kraju).

Jej filmy uczestniczą w pokazach kinowych przybliżających sztukę dokumentu polskiego. Natasza znajduje producenta i realizuje swój pierwszy we Francji para-dokument „Naissance du 3-eme type” („Narodziny 3-go stopnia”) – 16mm - 45’.

Następnie współpracuje z polską produkcją video we Francji - „Kontakt” – dla której współrealizuje (ze swym partnerem życiowym i współpracownikiem w dziedzinie filmu -Jarkiem Sypniewskim) dwa długometrażowe dokumenty – „Jestem Żydem, bo tak mi się podoba” (o Żydach polskiego pochodzenia w Izraelu) i „Gdzie indziej” (o artystach polskich w Paryżu). Powstają w ten sposób portrety m.in.: Anny Prucnal, Agnieszki Holland, Stanisława Syrewicza, Kazimierza Brandysa, Zbigniewa Herberta, Wojciecha Pszoniaka, Andrzeja Seweryna, Jana Lebensteina i ... Nataszy Czarmińskiej wplecione w opowieść o historii emigracji polskiej w Paryżu snutej przez Ludwika Stommę i jednocześnie ukazujące odmienność tej fali emigracji, która emigracją w dotychczasowym znaczeniu nie była. Filmy te były potajemnie przekazywane do kraju.

Gdy w Polsce „pożar” wygasł, Natasza kontynuowała swą działalność artystyczną współpracując z telewizją francuską, uczestnicząc w festiwalach filmowych w Kanadzie. Przez pewien czas miała stałe wieczory w piwnicy artystycznej „Nasza Wiosna” w Paryżu koło pl. Bastylii, które nazywały się „Dortoir de David” czyli – „Sypialnia Davida”. Przychodziła na nie mieszana publiczność paryska i goście z innych krajów. Odbyła kilka tournees po Francji, Europie (Anglia, Niemcy, Szwajcaria,) i po USA oraz Kanadzie, reprezentowała kulturę polską podczas Tygodnia Kultury Polskiej w Montrealu.

Telewizja Polska zamówiła film o Nataszy, który kręcony był we Francji i w Polsce i emitowany kilkakrotnie, na różnych kanałach, pod tytułem „NATASZA”.

Natasza Czarmińska starała się nie zamykać w ciasnej formule „artystki polskiej na wygnaniu” lecz twórczo łączyć podobne wartości w ich ujęciu bardziej uniwersalnym. Pisała wiersze po polsku i po francusku, łączyła kompozycje J. K. Pawluśkiewicza z tekstami francuskiej poetki, a muzykę francuskiego kompozytora ze swoim tekstem po francusku, czy też np. muzykę A. Sendeckiego (leadera jazzowego zespołu „Sun Ship”, o którym zrobiła film jeszcze w Polsce) z własnym tekstem po francusku. Zaczęła też komponować.

Te poszukiwania wartości uniwersalnych zaprowadziły ją na tzw. „Ścieżkę duchową” czyli poznawania wiedzy duchowej. Przez kilka lat studiowała wiedzę różnych tradycji duchowych: Kabałę, I-Ching, Księgi Śmierci (Egipską i Tybetańską), święte pisma i ezoteryczną wiedzę (poszukiwanie wewnętrznego Graala, kalendarz Majów, wiedzę Celtów i Druidów, Różokrzyżowców, Astrologię, Numerologię i inne, interesowała się medycyną innych tradycji i alternatywną (wibracyjną). Brała udział w seminariach i stażach duchowych i energetycznych (Rei-Ki, Jin-Jin-Tchiu-Tsu, energia modlitwy, energia oświeceniowa R.Moss’a i innych). Współdziałała z francuskimi badaczami na rzecz popularyzacji tej wiedzy, przy organizacji interdyscyplinarnych sympozjów, gdzie spotykali się naukowcy, przedstawiciele różnych systemów religijnych, tradycji duchowych, by ustalić wspólne widzenie ważnych pojęć (np. Sympozjum „ŚWIATŁO” w Paryżu). Zaowocowało to napisaniem scenariusza „Manuel de l’Univers” („Podręcznik Wszechświata”), który w dwunastu 52-u minutowych odcinkach zawarł próbę usystematyzowania wiedzy naukowej, ezoterycznej i religijnej wg wspólnego mianownika duchowości człowieka i jego współzależności ze Wszechświatem.

W 1992 wróciła do Polski, gdzie przez 3 lata zajmowała się głownie kontynuacją działalności poznawczej i duchowej: napisała książkę o numerologii „Liczby Losu”, drukowała swoje eseje numerologiczne w miesięczniku „Twój Styl”, prowadziła audycje o numerologii i prawach duchowych w Radiu ZET. Wystąpiła też z kilkoma koncertami a także napisała kilka scenariuszy dla telewizji (do ich realizacji nie doszło) proponujących telewizji polskiej ten obszar refleksji: („Jaka kobieta - taki naród”, „Moje ciało – mój DOM”, „Z Nieba na Ziemię”, „Przy Nadziei”, „Jasełka Kabalistyczne”, „Imagine” oraz „Dzieci Ziemi” – scenariusz ekologiczny w 12-tu odcinkach dla ITI.

Napisała drugą cześć książki o Numerologii „Liczby Losu a wolność wewnętrzna”, prowadziła seminaria numerologiczne i warsztaty o Aniołach Kabalistycznych oraz wróciła do śpiewania. Odnalazła się z muzykami, z którymi grała przed wyjazdem do Francji i przygotowała koncerty i nowe nagrania. Wzięła udział w kilku programach radiowych (m.in. w Trójce).

| Strona główna / index | SLM "BALLADA" | ARTYŚCI | WYDARZENIA | OPPA | e-mail |